کلینیک گل و گیاه شهرداری منطقه 19

آموزش و مشاوره گل و گیاه


اسفناج Spinach
نام علمی Spinacia oleracea


اسفناج گیاه بومی ایران است و از اوائل قرن اول میلادی کم کم به نقاط دیگر دنیا راه یافت . بطوریکه در تاریخ مسطور است اسفناج در قرن هفتم در چین و در قرن دوازدهم در اسپانیا کشت میشده است . کشت اسفناج در سال 1806 در آمریکا شروع شد .
اسفناج گیاهی است یکساله درای ساقه ای راست به ارتفاع نیم متر که برگهای آن پخن و نرم مثلثی شکل برنگ سبز می باشد . اسفناج نسبت به سرمای زمستان مقاوم است .
دو نوع اسفناج وجود دارد که بنام پائیزه و بهاره نامیده می شود . اسفناج بهاره در فصل بهار کاشته می شود و به اسفناج انگلیسی معروف است . نوع پائیزه آن که به خاک بسیار غنی احتیاج درد در پائیز کاشته می شود . گلهای اسفناج برنگ سبز کمرنگ می باشد .
اسفناج چون درای مواد غذایی فراوانی است کشت آن امروز در تمام نقاط دنیا معمول است .
تركيبات شيميايي:
اسفناج از نظر داشتن ویتامین B3 بسیار غنی است و بنابراین داروی مهمی برای برطرف كردن بیماری پلاگر است .( پلاگر یک نوع بیماری است که بعلت کمبود ویتامین B3 در بدن تولید می شود و نشانه های ضعف بدن ، تشنج ، اختلال در دستگاه هاضمه و بوجود آمدن لکه های قرمز روی بدن است .)
ضمنا در اسفناج مقدر زیادی آهن ، ید ، لسیتین ، کلروفیل ، کاروتن ، اسید اگزالیک و اسید ارسنیک وجود دارد در صد گرم اسفناج خام مورد زیر موجود است :
انر‍‍‍ژي 20 كالري
آب 90 گرم
پروتئين 3 گرم
چربي 0/3 گرم
مواد نشاسته اي 3/5 گرم
كلسيم 90 ميلي گرم
فسفر 50 ميلي گرم
آهن 3/2 ميلي گرم
سديم 70 ميلي گرم
پتاسيم 470 ميلي گرم
ويتامين آ 6000 واحد
ويتامين ب 1 0/1 ميلي گرم
ويتامين ب 2 0/2 ميلي گرم
ويتامين ب 3 0/6 ميلي گرم
ويتامين ث 40 ميلي گرم

خواص داروئي:

برگ اسفناج از نظر طب قديم ايران كمي سرد و تر است و برخي عقيده دارند كه متعادل است يعني نه سرد است و نه گرم .
1) برگ اسفناج منبع غني ويتامين A ، B3 ، C و آهن و پتاسيم مي باشد .
2) بدن را قليايي مي كند .
3) خنك كننده است و براي پائين آوردن تب مفيد است .
4) ورم روده كوچك را رفع مي كند .
5)براي ورم ريه مفيد است .
6)ملين است و يبوست را برطرف مي كند .
7)براي لاغر شدن و وزن كم كردن مفيد است .
8) اسفناج بدليل داشتن ماده اي بنام اسپيناسين هضم غذا را تسريع مي كند . اين ماده باعث تحريك معده و ازدياد ترشحات آن مي شود .
9) خوردن اسفناج در رفع تشنگي موثر است .
10)براي از بين بردن ورم و درد گلو مفيد است .
11) براي رفع سرفه هاي خشك برگ اسفناج را با حو پوست كنده و روغن بادام بپزيد و بخوريد .
12)آش اسفناج با گشنيز براي سردردهايي كه ناشي از سوء هاضمه و اختلال دستگاه گوارشي است مفيد مي باشد .
13)اگر آش اسفناج را ب آب ليمو و سماق و يا آب غوره بخوريد سردردهاي ناشي از اختلال كيسه صفرا را برطرف مي كند .
14) خوردن اسفناج از سطان جلوگيري مي كند مخصوصا در افرادي كه به مصرف الكل و سيگار دست دارند .
15)حقيقات دانشمندان نشان داده است كه اسفناج در پيشگيري سرطان روده بزرگ ، معده ، پروستات ،‌حنجره و رحم موثر است .
16)اسفناج كلسترول خون را پائين مي آورد .
17)بهترين دارو براي كساني است كه مبتلا به كم خوني هستند .
18) اسفناج مانند جارو روده بزرگ را تميز مي كند .
19)ترشحات لوزالمعده را افزايش مي دهد .
20)اسفناح سبزي مفيد براي تقويت اعصاب است .
21)اسفناج پته براي رفع بيماري آسم و گرفتگي صدا بسيار موثر است .
22)رماتيسم و نقرس را درمان مي كند .
23)براي زياد كردن شير در مادران شير ده موثر است .
24) سابقا نوعي شربت از اسفناج تهيه شد كه در معالجه خونريزيها و كم خوني از آن استفاده مي كردند .
25) تخم اسفناج ملين و خنك كننده است .
26)تخم اسفناج براي برطرف كردن ورم كبد و يرقان مفيد است .
27)اسفناج تعداد گلبولهاي قرمز خون را افزايش مي دهد .
28) اسفناج چون داراي كلروفيل است عضلات روده را تحريك كرده و تخليه مدفوع را آسان مي كند .
29) اگر كسي مبتلا به حبس البول يعني بند آمدن ادرار است مي تواند با مخلوط نصف فنجان آب اسفناج اين ناراحتي را درمان كند . با همان مقدر روغن بادام يا روغن زيتون مخلوط كرده و باو بدهيد .
30)اسفناج را در سالاد خود بريزيد و ميل كنيد .
مضرات :
اسفناج بعلت داشتن اگزالات براي بيماران مبتلا به ورم مفاصل و سنگهاي كليه و مثانه مناسب نيست ضمنا آنهائيكه سرد مزاج هستند بايد اسفناج را با ادويه گرم نظير زنجبيل و هل ميل نمايند .

+ نوشته شده در  چهارشنبه پنجم تیر 1392ساعت 10:26  توسط هدی سلطانی  | 

تخم کتان


مروزه گیاه کتان در منطقه وسیعی از اروپا و آسیا می روید . ازاین گیاه استفاده های زیادی بعمل می آید . از الیاف آن برای یافتن پارچه استفاده می شود . پارچه کتان برای البسه مخصوصا در تابستان نوعی مناسب بشمار می رود . کتان گیاهی است که از قدی الایام شناخته شده و بکار میرفته است . حتی پرورش آن در مصر در حدود پنج قرن قبل از میلاد مسیح معمول بوده است .

خواص داروئی: روغن تخم کتان علاوه بر داشتن Omega-3 دارای ویتامین E نیز می باشد و حتی اگر بمقدار بیش از احتیاج ( یک قاشق چایخوری در روز ) مصرف شود عوارض جانبی نخواهد داشت .خاصیت مهم دیگر روغن کتان اثر ضد تورم آن می باشد . میگرنهای دردناک را شفا دادنه و عادات ماهانه دردناک را از بین می برد .مطالعات جدید نشان داده است که روغن تخم کتان حتی می تواند مصونیت بدن را در مقابل بیماریها بالا ببرد . استفاده از این روغن از سرطان جلوگیری می کند . تخم کتان بعلت داشتن موسیلاژ زیاد, نرم کننده بسیار خوبی است و در رفع یبوست می توان از آن استفاده کرد .

بدین منظور باید تخم کتان را روی زبان ریخت و با مقدری آب آنرا بدون جویدن بلعید و یا می توان تخم کتان را در آب خیس کرده و صبح ناشتا خورد .دم کرده تخم کتان نیز معجزه گر است . دم کرده آن علاج بیماریهای مجاری ادرار ، زخم معده و وروم روده ، یبوست ، ورم مثانه ، سنگ کلیه, سرف,ه دردهای پریود و حتی مرض قند می باشد . می توان تخم کتان را با مقداری آب جوشانید و سپس جوشانده آنرا در داخل وان حمام ریخت و در آن دراز کشید . خارش پوست را فورا از بین می برد .
مضرات : مضرات خاصی برای آن بیان نشده است .

+ نوشته شده در  چهارشنبه پنجم تیر 1392ساعت 10:18  توسط هدی سلطانی  | 


گل گاوزبان یا معجون شادى بخش!

گل گاوزبان

گل گاوزبان با نام علمى Borago Officinalisدر زمره گیاهان دارویى و حاوى روغنى است که به سبب ویژگى شفادهنده اش از دیرباز در همه جهان به ویژه در فرانسه شهرت دارد. گیاه یاد شده از شاخه هاى توخالى و آبدار برخوردار بوده و ارتفاعش تقریباً به 50 سانتى متر مى رسد. برگ هایش تا حدى بزرگ، چین خورده به رنگ سبز تیره و تخم مرغى شکل نوک تیز بوده که متناوباً بر روى ساقه گیاه واقع شده اند. طول برگ هایش حدوداً 6 سانتى متر است. تمامى رویه گیاه، پوشیده از کرک هاى سفید و منشعب مى باشند. گل هاى گیاه مزبور در انتهاى ساقه قرار داشته و به رنگ آبى روشن و ستاره اى شکل اند. میوه گیاه مذکور به شکل فندق و به رنگ قهوه اى تیره است.
گیاه مورد بحث در فرانسه «شکوفه آبى تندرستى» نام دارد.
«پلینى کبیر»، گیاه شناس یونان باستان، در نوشته هاى خود آورده است که گل گاوزبان، داروى غم زداى «هوبر» بوده و او با سر کشیدن معجون گل گاوزبان، تمام غم هایش را از یاد مى برد.
درخواست فراوان براى دستیابى به این گیاه دارویى سبب شد که در سال 1985 کشاورزان انگلیسى، 200 هکتار زمین را به کشت آن ویژه سازند. تا جایى که کشتزارهاى پیرامون شهرها آکنده از گل گاوزبان به رنگ آبى شد که مسافران را به هنگام گذر از جاده هاى کنار مزرعه به شگفتى وامى داشت.
مادربزرگ ها از گذشته هاى دور، گل گاوزبان را از دامن طبیعت جمع مى کردند و به هر بهانه اى دم کرده آن را با شکر به خورد نوه هاى عزیز دردانه شان مى دادند. گل هاى تازه گاوزبان بویى شبیه به خیار دارد و وقتى در آب خیسانده مى شود، یک جور خنکى مطبوع با کمى طعم و بوى خیار به دست مى آید. اگر اندکى آب لیمو و شکر به این نوشیدنى افزوده شود، براى تابستان گرم بسیار دلخواه خواهد بود.
گل هاى گاوزبان که بیش از 1600 گونه اند، در تمامى نواحى معتدل و گرم به ویژه در کرانه هاى مدیترانه به وفور مى رویند. اما گونه گاوزبان دارویى که به آن گاوزبان اروپایى هم مى گویند، از بقیه گونه ها رایج تر و شناخته شده تر است.
منشاء گل گاوزبان، احتمالاً سوریه بوده و سپس از آنجا به سرتاسر کرانه مدیترانه، شمال آفریقا، ایران و بیشتر بخش هاى اروپا راه یافته است.
گل گاوزبان ایرانى

انواع مختلف گل گاوزبان را تقریباً در همه جاى ایران از شمال تا جنوب و از شرق تا غرب در مزارع، دشت ها، کوهپایه ها و روى کپه هاى زباله در نزدیکى خانه ها مى توان یافت. گل گاوزبان را بخاطر کاربردهاى وسیعش در پزشکى در بسیارى از باغچه ها مى کارند. نوعى گاوزبان که نام علمى اش گاوزبان دارویى است، در اروپا بسیار رواج دارد.
برگ ها و گل ها، بخش هاى مصرفى گاوزبان را تشکیل مى دهند. برگ ها را معمولاً پس از گل دادن در یک روز آفتابى جمع و آنهایى را که کرم خورده و آفت زده اند، جدا مى کنند. گل ها بخاطر داشتن «آلکالوبید تسنین» خواص درمانى زیادى دارند که از جمله ى آنها مى توان به ضد حساسیت، ضد روماتیسم و ضد التهاب بودنشان اشاره کرد. حتى گل گاوزبان را براى پیشگیرى از ابتلا به سرطان معده و دیابت هم توصیه مى کنند. گل گاوزبان داراى مقادیر چشمگیرى پتاسیم، کلسیم و اسیدهاى معدنى اند. به همین دلیل به عنوان داروى ادرارآور، آرام بخش، مسکّن و نرم کننده از کاربردهاى فراوانى برخوردار است. در فرانسه از آن براى درمان تب و ناراحتى هاى ریوى و کلیوى استفاده مى کنند.
خاصیت آرام بخشى گاوزبان، به سبب آمیزه هاى لعابدار آکنده از نمک هاى معمولى و نیتراته، به دست مى آید. براى مصارف خانگى معمولاً 30 گرم از گل را در 5% لیتر آب جوش دم مى کنند. از این دم کرده که کمى شکر بدان مى افزایند، براى درمان سرماخوردگى مزمن، ضعف، تب و سردرد استفاده مى کنند. در گذشته براى برطرف ساختن یرقان، خارش هاى پوستى و کچلى هم از گل گاوزبان کمک مى گرفتند. امروزه جوشانده این گیاه براى درمان زخم ها و التهاب هاى دهان و گلو، مناسب و مؤثر تشخیص داده شده است.
سایر خواص گل گاوزبان عبارت از ضد درد، ضد التهاب، ضد گرفتگى (اسپاسم)، محرک غدد آدرنال، قابض، مقوى قلب، معرق، نرم کننده مجارى تنفسى، خلط آور، شیرافزا، کاستن از پرفشارى خون، مسهل، مقوى اعصاب و مسکّن بودن آن است.
طریقه و میزان مصرف

دو قاشق غذاخورى پر از گل گاوزبان را در لیوانى آب جوش ریخته و به مدت 20 دقیقه صبر مى کنیم. بهتر است سر ظرف با پارچه یا درى پوشانده شود. همچنین مى شود به جاى این عمل، مخلوط را فقط پنج دقیقه بجوشانیم. پس از آن مخلوط را صاف کرده و بنوشیم.
از جوشاندن طولانى مدت گل گاوزبان بپرهیزید زیرا موجب کم رنگى محلول مى گردد.
از قدیم گل گاوزبان را با لیموى عمانى درآمیخته و با هم به صورت دم کرده و یا جوشانده مصرف مى کرده اند. با توجه به اینکه لیمو عمانى داراى تأثیر آرام بخش است، به نظر مى آید مخلوط این دو داراى اثر کامل تر شده و شاید سبب تقویت اثر به روى هم گردند. جدا از آن، خاصیت اسیدى لیمو سبب خوش رنگ شدن گل گاوزبان مى شود. البته دم کرده یا جوشانده مخلوط این گیاه عمدتاً همراه با نبات مى باشد که آمیزه اى خوش رنگ و خوش طعم ایجاد مى کند.

+ نوشته شده در  چهارشنبه پنجم تیر 1392ساعت 10:16  توسط هدی سلطانی  | 


گیاهان دارویی - معرفی انواع گیاهان دارویی و شناخت خواص درمانی این گیاهان

1-زنجبیل

زنجبیل اصالتاً یك گیاه چینی و هندی است و در این كشورها در طول بیشتر از 4000 سال در پخت و پز غذا مصرف شده است.


از آنجا كه مردم علاقه وافری به طعم تند و بوی معطر زنجبیل داشته اند و نوعی خاصیت گرمایی داشته و برای درمان درد معده مؤثر بوده است، كاشفان و جهانگردان در سرتاسر نقاط گرمسیری آن را كشت داده اند. ریشه این گیاه در درمان سرگیجه، تعریق، تهوع و استفراغ ناشی از بیماریهای حركتی یا دریازدگی مؤثر واقع می شود. این گیاه همچنین گلودرد، سردردها، پاره ای از انواع دردهای قاعدگی و آرتریت و تب و درد ناشی از انواع سرماخوردگیها و آنفلونزا را درمان می كند.



معرفی گیاه

ساقه های ریشه دار زنجبیل عبارت از دكمه ای به هم پیچیده، ضخیم و قهوه ای روشن است كه می توانید از بازار محلی نیز آنرا تهیه كنید. از آنجا كه زنجبیل نوعی گیاه زیرزمینی است لذا ساقة ریشه دار این گیاه بخشی از ساقه اصلی است كه برحسب انفاق در زیرزمین رشد و نمو پیدا می كند. ریشه اصلی این گیاه از گره های موجود روی ساقه های ریشه دار آن نمو می كند. بالای سطح زمین ساقه های 12 اینچی دارای برگهای طولانی، باریك، كج و معوج و سبز با گلهای سفید و سبز مایل به زرد قرار دارد.



تركیبات گیاه

فرآورده های حاصله از زنجبیل از ریشه تازه یا خشك آن یا از طریق تقطیر روغن از ساقه آن تهیه میشود.



اشكال موجود

پس از قطع ساقة ریشه دار این گیاه، مواد شیمیایی فعال موجود در گیاه از قبیل زینجیبرن، بنزابولن، جینجرول، شوقول خاصیت ذاتی خود را از دست می دهند. شركتهای دست اندركار و فعال در زمینه فرآورده های گیاهی، زنجبیل را به صورت عصاره، تنتور، انواع كپسول یا روغن آن عرضه می كنند تا از زایل شدن این مواد شیمیایی جلوگیری شود. بنابراین فرآورده هایی را مصرف كیند كه به وضوح در برچسب خودش میزان زنجبیل مورد مصرف شما را ذكر كرده باشد.

می توانید ریشه زنجبیل تازه را نیز بخرید، و با دكم كردن تكه های آن به اندازه نصب كف دست یا با نصف قاشق چیاخوری دكمه رنده شده، شسته شده و پوست دار در آب گرم یا با ریختن نیم لیتر آب جوش روی 30 گرم ساقه ریشه دار، چای زنجبیل درست و مصرف كنید. برای اینكار بگذارید چای مورد نظر به مدت 15 دقیقه دم بكشد و سپس روزانه دو لیوان از آنرا میل كنید. دیگر منبع مناسب تهیه زنجبیل همانا زنجبیل كریستال شده است. لیكن فریب لایه پوششی قندی آن را نخورید. چون زنجبیل كریستال شده مزة تندی دارد.



نحوه مصرف

نحوه مصرف فرآورده های زنجبیل به سلیقه شخصی شما و آنچه شما را آزار می دهد، بستگی دارد. در كل، نباید روزانه بیشتر از دو تا چهار گرم زنجبیل مصرف كنید، چرا كه علاوه بر میزان زنجبیلی كه مصرف می كنید ممكن است مقداری از این ماده را نیز از طریق برنامه غذایی (یعنی از موادی نظیر آبجو زنجبیل، نان شیرینی زنجبیل دار، نان زنجبیل دار یا مواد غذایی مخلوط و سرخ شده) جذب كنید. اگر زنجبیل تازه مصرف می كنید، حتماً مقدار مصرفی را وزن كنید تا تقریباً دریابید كه چه حدی از آن معادل 2 تا 4 گرم است.

برای درمان، تهوع، گاز معده یا سوء هاضمه روزانه 2 تا 4 گرم ریشه تازه (معادل 0/25 تا 1 گرم پودر ریشه) یا 1/5 تا 3 میلی لیتر تنتور آنرا مصرف كنید.

برای پیشگیری از استفراغ، هر 4 ساعت یك گرم پودر زنجبیل (نصف قاشق چایخوری) یا معادل آن یا روزانه سه بار دو عدد كپسول زنجبیل (یك گرم) مصرف كنید. البته می توانید یك تكه 8 گرمی زنجبیل تازه را نیز بجوید.

برای بیماریهای ناشی از سرماخوردگی، تب ناشی از آنفلونزا، گلودرد، گرفتگیهای ناشی از قاعدگی یا سردرد، دو قاشق غذاخوری از دم كرده زنجبیل یا چندین ورق از ساقه ریشه دار تازه آنرا بخور دهید. برای درمان درد ورم مفاصل از آب، عصاره یا چای زنجبیل تازه به میزان روزانه 4 گرم مصرف كنید یا روغن آنرا روی مفصل دردناك بمالید یا ریشه تازه آنرا در ضماد داغ یا گازهای ضمادی قرار دهید و روی نقاط دارای درد بگذارید.



نكات احتیاطی

انجمن فرآورده های گیاهان دارویی آمریكا ریشه زنجبیل تازه را از نظر درجه بندی سلامتی و بی خطری در ردیف اول قرار داده است لذا زنجبیل گیاهی بی خطر و وسیع الطیف است. با این وجود میزان تجویزی آن باید رعایت شود. انجمن آمریكایی مذكور ریشه زنجبیل خشك را در مرتبه دوم سلامتی و بی خطری قرار داده است و توصیه می كند كه از مصرف آن در طول بارداری اجتناب گردد.

برخی از زنان برای رهایی از علایم بیماری صبح دم از زنجبیل استفاده می كنند لیكن مصرف زنجبیل برای این هدف بحث انگیز است. برای رعایت اصول ایمنی و سلامتی هرگز نباید بیش از میزان معمولی آن مصرف گردد. زنجبیلی كه به عنوان بخشی معمولی از برنامه غذایی فرد مصرف می شود بی خطر تلقی می شود.

اگر از سنگ صفرا رنج می برید، از مصرف زنجبیل بپرهیزید. هر چند كه مصرف زنجبیل معمولاً فاقد عوارض جانبی است، اما مصرف بیش از حد آن می تواند سبب گرمازدگی جزیی گردد.



تداخلهای احتمالی

اگر داروهای تهیه شده از سیر یا داروهای ضد انعقادی نظیر وارفارین یا داروهای مربوط به درمان دیابت مصرف می كنید و می خواهید جهت پیشگیری از بیماری مسافرت، سرگیجه، میگرن، گرفتگیهای رحمی یا ورم مفاصل زنجبیل مصرف كنید، ابتدا با پزشك خود مشورت كنید. هر چند هیچ مطالعه ای تداخل این گیاه دارویی را با سایر داروها نشان نداده است، لیكن این خطر وجود دارد كه زنجبیل اثرات برخی از این داروها را خنثی و یا تشدید كند./

+ نوشته شده در  چهارشنبه پنجم تیر 1392ساعت 10:8  توسط هدی سلطانی  | 


+ نوشته شده در  جمعه سی و یکم خرداد 1392ساعت 15:24  توسط هدی سلطانی  |